De valutamarkt is de grootste markt ter wereld. Dagelijks wisselen er voor meer dan 7.000 miljard dollar aan valuta van eigenaar. Toch blijven wisselkoersen voor veel particuliere beleggers een abstract begrip: de euro is immers gewoon de munt waarmee we betalen. Maar voor iedereen die wereldwijd belegt, of dat nu via aandelen, een ETF of obligaties is, spelen valutabewegingen een grote rol in het uiteindelijke rendement.
Dit jaar zagen we een opvallende verschuiving. De euro heeft de sterkste stijging tegenover de Amerikaanse dollar laten zien in vier jaar tijd. De munt klom van net boven de 1,05 dollar begin januari naar ruim boven de 1,20 dollar eind september. Een beweging die veel grotere gevolgen heeft dan alleen een vakantie die wat goedkoper wordt.
Waarom wisselkoersen bewegen
De koers van een munt ten opzichte van een andere wordt bepaald door vraag en aanbod, maar dat is slechts de basis. Achter die vraag en aanbod zitten economische krachten, verwachtingen en beleid. Renteverschillen spelen een grote rol. Een land met een hogere rente trekt vaak kapitaal aan, omdat beleggers daar meer rendement krijgen. Daardoor stijgt de waarde van de munt. Economische groei beïnvloedt het vertrouwen. Een sterke economie trekt investeringen aan; een zwakke economie doet het tegenovergestelde. Politieke stabiliteit en beleid zijn eveneens bepalend. Handelsoorlogen, begrotingstekorten of machtswisselingen kunnen de waarde van een munt in korte tijd veranderen. En tenslotte zijn er de verwachtingen van grote beleggers en hedgefondsen, die met enorme posities op valutabewegingen kunnen anticiperen — en die soms ook zelf in gang zetten.
Dollarzwakte en eurokracht: wat gebeurde er in 2025?
Begin 2025 waren beleggers nog overwegend positief over de Amerikaanse dollar. De Amerikaanse economie groeide sterk, de rente was hoog, en de dollar gold als veilige haven. Maar eind februari keerde het sentiment. De directe aanleiding was de start van een nieuwe handelsoorlog tussen de VS en China, gevolgd door politieke druk op de Amerikaanse Federal Reserve om de rente fors te verlagen. Daarbij kwam de zogeheten One Big Beautiful Bill, een omvangrijk economisch stimuleringsplan dat weliswaar groei beloofde, maar ook het begrotingstekort explosief deed oplopen. In slechts twee maanden tijd verloor de dollar ruim 10 procent van zijn waarde ten opzichte van de euro. Wat begon als een vlucht uit onzekerheid, werd versterkt door grote beleggingsfondsen die hun dollarposities massaal afbouwden.
Europa kreeg de wind mee
De sterke euro was niet alleen het gevolg van een zwakke dollar. De munt profiteerde ook van optimisme over Europa zelf. Duitsland kondigde begin dit jaar grote investeringsprogramma’s aan voor defensie en infrastructuur. Tegelijk groeide de hoop op een staakt-het-vuren in Oekraïne, waardoor beleggers vertrouwen kregen in een Europees herstel. De euro werd dus niet alleen sterker omdat de dollar verzwakte, maar ook omdat de vooruitzichten voor de eurozone verbeterden. Dat is een belangrijk onderscheid: valutabewegingen zijn zelden eenzijdig. De koers weerspiegelt altijd twee verhalen — dat van de ene munt én dat van de andere.
Waarom het sentiment nu kantelt
Sinds mei is de rust op de valutamarkten enigszins teruggekeerd. De handelsoorlog is niet verder geëscaleerd en de Amerikaanse economie blijft robuust. Sterke groeicijfers en een nog altijd krappe arbeidsmarkt hebben de noodzaak voor agressieve renteverlagingen door de Fed verminderd. Hierdoor blijven de renteverschillen tussen de VS en Europa groter dan gedacht, wat de dollar ondersteunt. Tegelijkertijd begint het Europese optimisme af te nemen. De economische groei in de eurozone blijft steken rond de 1 procent, terwijl geopolitieke spanningen — van Oekraïne tot het Midden-Oosten — het vertrouwen drukken.
Frankrijk zorgt voor nieuwe onrust
Alsof dat nog niet genoeg is, zorgen de politieke en financiële ontwikkelingen in Frankrijk opnieuw voor onzekerheid. Het onverwachte vertrek van premier Lecornu heeft geleid tot een rentestijging op Franse staatsobligaties, die deze week zelfs boven de Italiaanse rente uitkwam — iets wat in jaren niet is voorgekomen. Wanneer de Franse financieringskosten verder oplopen, kan de Europese Centrale Bank zich gedwongen voelen in te grijpen door Franse staatsobligaties op te kopen. Dat zou herinneringen oproepen aan de eurocrisis van ruim tien jaar geleden. De ECB zal dat alleen doen onder strikte voorwaarden voor begrotingsdiscipline, wat politieke spanningen binnen Europa opnieuw kan aanwakkeren. Deze combinatie van factoren maakt dat de euro kwetsbaar is voor een correctie in de komende maanden.
Waarom een zwakkere euro niet per se slecht nieuws is
Een daling van de euro is niet automatisch negatief. Voor exporterende bedrijven in de eurozone is het zelfs vaak gunstig: hun producten worden goedkoper in het buitenland. Dat kan de concurrentiepositie verbeteren, zeker nu de wereldhandel door hogere tarieven onder druk staat. Bovendien is de inflatie in Europa grotendeels onder controle. Dat geeft de ECB ruimte om, als de groei verder vertraagt, de rente nog eens te verlagen. Lagere rentes drukken doorgaans de euro, maar stimuleren de economie — wat voor beleggers met Europese aandelen juist positief kan uitpakken.
Wat betekent dit concreet voor HCC-leden?
De valutamarkt beweegt vaak sneller dan aandelen- of obligatiemarkten, maar de invloed ervan op beleggingsresultaten is groot. Zeker nu de euro en de dollar beide in een spanningsveld zitten tussen rente, handel en politiek, is het verstandig hier als belegger alert op te zijn.
Praktische tips voor HCC-leden:
* Controleer valutablootstelling: beleg je via fondsen of ETF’s in de VS, dan beïnvloedt elke procent stijging of daling van de euro je rendement direct.
* Overweeg gespreide exposure: via wereldwijde fondsen of valuta-ETF’s kun je valutarisico spreiden zonder actief te hoeven handelen.
* Hedgen? Alleen selectief: valutarisico afdekken (hedgen) kan nuttig zijn, maar kost geld en beperkt ook de kans op positief koersvoordeel als de euro daalt.
* Denk in scenario’s: als de Amerikaanse economie sterk blijft en de renteverschillen groot blijven, kan de dollar herstellen. Maar bij een escalatie van de handelsoorlog kan de euro opnieuw aan kracht winnen.
* Gebruik valutabewegingen als signaal: grote bewegingen in de euro/dollar-koers zijn vaak een vroegtijdige waarschuwing voor bredere marktverschuivingen, zoals aanstaande renteveranderingen of geopolitieke risico’s.
* Wie wereldwijd belegt, doet er goed aan de valutamarkt niet als ruis te zien, maar als een cruciaal onderdeel van de beleggingsstrategie. In de afgelopen maanden werd het verschil tussen wel en niet-afgedekte portefeuilles zichtbaar in rendementen tot wel 10 procentpunt.
Disclaimer: Dit artikel is bedoeld als algemene informatie voor leden van HCC!beleggen. Het vormt geen individueel beleggingsadvies of aanbeveling. Valutamarkten zijn zeer volatiel en kunnen snel veranderen door macro-economische, politieke en marktontwikkelingen. Raadpleeg bij twijfel altijd een financieel adviseur voordat je beslissingen neemt over valuta-afdekking of valutaposities.