Kunstmatige intelligentie is inmiddels niet meer weg te denken uit het dagelijks leven. Ook steeds meer beleggers experimenteren met AI-tools zoals ChatGPT, Gemini, Claude en Grok om aandelenadvies te krijgen of zelfs complete portefeuilles samen te stellen. Maar hoe verstandig is het eigenlijk om AI als beleggingsadviseur te gebruiken? Nieuw onderzoek van drie Amerikaanse academici laat zien dat beleggers daar voorlopig voorzichtig mee moeten zijn.
AI kiest opvallend vaak dezelfde aandelen
De onderzoekers volgden bijna een jaar lang hoe verschillende bekende AI-modellen reageerden op dagelijkse verzoeken om aandelenportefeuilles samen te stellen die beter zouden moeten presteren dan de markt. Daarbij werd zowel gekeken naar langetermijnportefeuilles als actief beheerde portefeuilles waarin regelmatig wordt gehandeld. De uitkomst was opvallend consistent: vrijwel alle AI-systemen kwamen steeds weer uit bij dezelfde populaire technologieaandelen. Vooral grote namen uit de technologiesector kregen een zwaar gewicht binnen de voorgestelde portefeuilles.
Zo bleek dat AI-modellen vaak extreem veel vertrouwen hadden in NVIDIA. In sommige gevallen bestond bijna een vijfde van de portefeuille uit slechts één aandeel. Andere technologiebedrijven kregen eveneens een prominente plaats.
Volgens de onderzoekers ontstonden daardoor slecht gespreide portefeuilles met een relatief hoog risico. Sommige AI-modellen adviseerden zelfs portefeuilles met slechts enkele aandelen.
Sterke invloed van media en hype
Een andere opvallende conclusie uit het onderzoek is dat AI-systemen sterk lijken te worden beïnvloed door media-aandacht en beursnieuws. Bedrijven die veel in het nieuws komen, worden ook vaker door AI aanbevolen. Dat betekent dat AI-modellen vooral inzetten op zogenoemde momentum-aandelen: bedrijven die al sterk zijn gestegen en veel aandacht krijgen van beleggers en media. Juist die aandelen kunnen echter ook extra gevoelig zijn voor correcties wanneer het sentiment omslaat.
De onderzoekers wijzen erop dat AI daarmee soms opvallend veel lijkt op particuliere beleggers die zich laten meeslepen door beursnieuws, trends en sociale media.
Geen structureel beter rendement
Hoewel sommige AI-portefeuilles tijdelijk beter presteerden dan de brede marktindex, verdween dat voordeel grotendeels zodra rekening werd gehouden met handelskosten en risico’s. De conclusie van de onderzoekers is daarom voorzichtig maar duidelijk: er is momenteel weinig bewijs dat publieke AI-modellen structureel beter beleggen dan de markt.
Dat is overigens niet volledig verrassend. Ook veel professionele fondsbeheerders slagen er immers niet in om op lange termijn consequent beter te presteren dan een brede beursindex.
AI blijft hulpmiddel, geen wondermiddel
Dat betekent niet dat AI nutteloos is voor beleggers. Integendeel: kunstmatige intelligentie kan helpen bij het analyseren van bedrijfsinformatie, het samenvatten van rapporten of het signaleren van trends. Maar het onderzoek laat zien dat AI momenteel nog geen betrouwbare vervanger is voor gezond verstand, spreiding en kritisch nadenken. Zeker niet wanneer beleggers blindelings vertrouwen op automatisch gegenereerde aandelentips.
Bovendien blijft AI afhankelijk van bestaande informatiebronnen, nieuwsberichten en historische data. Daardoor kunnen modellen bestaande hypes versterken in plaats van risico’s tijdig te signaleren.
Menselijke emotie blijft zichtbaar
Opvallend genoeg concluderen de onderzoekers dat AI-systemen soms verrassend menselijke trekjes vertonen. Ze handelen vaak te actief, reageren sterk op trends en maken inconsistente keuzes — eigenschappen die ook veel particuliere beleggers kenmerken. Daarmee lijkt AI voorlopig eerder een opgevoerde particuliere belegger dan een koelbloedige superanalist.
Wat betekent dit voor leden van HCC!beleggen?
Voor leden van HCC!beleggen is dit onderzoek een belangrijke waarschuwing om AI vooral als hulpmiddel te gebruiken en niet als automatische beleggingsadviseur.
AI-tools kunnen nuttig zijn voor:
* het samenvatten van jaarverslagen;
* het analyseren van marktinformatie;
* het vergelijken van bedrijven;
* en het snel verzamelen van achtergrondinformatie.
Maar uiteindelijk blijven zaken als spreiding, risicobeheer, fundamentele analyse en langetermijndenken essentieel.
HCC!beleggen adviseert leden daarom om:
* AI-uitkomsten altijd kritisch te controleren;
* nooit blind op AI-aandelentips te vertrouwen;
* portefeuilles goed te spreiden;
* en zich bewust te blijven van hypevorming rond populaire technologieaandelen.
Kunstmatige intelligentie ontwikkelt zich razendsnel, maar voorlopig geldt nog altijd: succesvol beleggen vraagt meer dan alleen slimme software.