De Nederlandse arbeidsmarkt koelt verder af. Volgens cijfers van het CBS is de werkloosheid in september gestegen tot 4 procent van de beroepsbevolking, het hoogste niveau in vier jaar. Een maand eerder was dat nog 3,9 procent. De afgelopen drie maanden kwamen er gemiddeld 8.000 werklozen per maand bij. In totaal waren er in september 409.000 werklozen. Opvallend: de stijging zit vooral bij 25-plussers.
Onder de 25- tot 45-jarigen steeg de werkloosheid van 3,1% (september 2024) naar 3,4% nu. Bij 45-plussers ging het van 2,1% naar 2,6%. Jongeren van 15 tot 25 jaar zagen juist een lichte daling van 9% naar 8,8%.
Naast deze groep zijn er nog eens 3,2 miljoen mensen buiten de beroepsbevolking — mensen die niet recent naar werk hebben gezocht of niet direct beschikbaar zijn, zoals gepensioneerden en mensen met langdurige ziekte of arbeidsongeschiktheid. Dit aantal daalde de afgelopen maanden licht, terwijl het aantal mensen met betaald werk met gemiddeld 4.000 per maand toenam.
WW-uitkeringen en signalen van afkoeling
Bij het UWV bleef het aantal WW-uitkeringen stabiel op 187.400, maar vergeleken met vorig jaar is er wel sprake van een toename van 8,8%. De stijging vond plaats in bijna alle sectoren, met uitzondering van de uitzendbranche. De grootste toename was bij de overheid en in de industrie. Volgens Rob Witjes van het UWV is het beeld op de arbeidsmarkt “wisselend”. “Er hebben nog nooit zoveel mensen betaald werk als nu. Anderzijds zien we meer werklozen die actief op zoek zijn naar een baan en een toename van reorganisaties die collectief ontslag tot gevolg kunnen hebben.”
Het UWV verwacht dat de periode waarin het aantal vacatures groter was dan het aantal werklozen binnenkort ten einde komt. Dat wijst op een verschuivende arbeidsmarkt, maar de structurele krapte in bepaalde sectoren blijft.
Wat betekent dit voor de HCC-beleggers?
Voor beleggers zijn stijgende werkloosheidscijfers vaak een vroegtijdige indicator van afnemende economische groei. Een aantal mogelijke effecten:
* Consumptie onder druk: Minder baanzekerheid leidt vaak tot terughoudender consumenten. Dat kan gevolgen hebben voor bedrijven in retail, horeca en dienstverlening.
* Druk op bedrijfswinsten: Bedrijven worden voorzichtiger met investeringen, en reorganisaties kunnen oplopen — dit zagen we al in de stijging van meldingen van collectief ontslag.
* Invloed op renteverwachtingen: Centrale banken houden werkloosheidscijfers scherp in de gaten. Een stijgende werkloosheid kan de druk op renteverhogingen verminderen of juist een renteverlaging dichterbij brengen, wat weer invloed heeft op de obligatie- en aandelenmarkten.
* Sectorverschillen: Bedrijven in sectoren die minder conjunctuurgevoelig zijn (zoals zorg, defensie en nutsbedrijven) zijn in periodes van oplopende werkloosheid vaak stabieler dan cyclische sectoren zoals industrie of retail.
Praktische tips voor HCC-leden
Spreid risico’s. In een periode van oplopende werkloosheid en economische afkoeling is het verstandig om niet te zwaar in één sector of type bedrijf belegd te zijn.
Let op defensieve aandelen. Bedrijven in sectoren die minder afhankelijk zijn van consumentenbestedingen zijn vaak stabieler in onzekere tijden. Volg centrale banken. Veranderingen in werkloosheid beïnvloeden renteverwachtingen — en die zijn cruciaal voor obligatie- en aandelenmarkten. Houd reorganisaties in de gaten. Bedrijven die als eerste ontslagrondes aankondigen, kunnen kwetsbaarder zijn bij een recessie. Kijk naar langetermijntrends. Een lichte stijging van werkloosheid betekent niet automatisch een crisis. Maar structurele signalen — zoals een reeks kwartalen met stijgende cijfers — kunnen wel wijzen op een economische omslag.
De situatie op de arbeidsmarkt is op dit moment geen reden tot paniek, maar wel een belangrijk signaal voor beleggers om alert te blijven. De komende maanden zullen duidelijk maken of dit een tijdelijke dip is of het begin van een langere afkoeling.
Disclaimer: De informatie in dit artikel is uitsluitend bedoeld ter algemene informatie en vormt geen beleggingsadvies. Beleggen brengt risico’s met zich mee. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst.
